در حالیکه بسیاری از املاک نواحی مازندران و گیلان بواسطه اقلیم و آب تقریبی مورد تصاحب بعضی از اعراب و غیربومی های استانهای کویری و پایتخت نشینان قرار گرفته در پارادوکسی آشکار ، به علت فقدان استراتژی دولتها و مجالس گذشته برای گردشگری درآمد زا ، مرفهین شمالی بجای سرمایه گذاری در ایران در ترکیه به دنبال ملک و خانه هستند.
بهانه حضور چندین باره دکتر صالحی امیری وزیر میراث فرهنگی،گردشگری و صنایع دستی در مازندران که خود فرزند امیرکلا بابل است کمتر از ۶ ماه عهده دار تصدی وزارت شده و حضور دکتر مهدی یونسی استاندار مازندران که حدود ۲ ماه پیش در این جایگاه قرار گرفته موضوع اشتیاق هم وطنان کویر نشین و پایتخت نشین و بعضی از اعراب برای مالکیت در استانهای شمالی و در تناقضی عجیب عزیمت ۱۲۷ هزار نفر ایرانی صاحب اقامت که ملک و خانه در ترکیه خریداری کردند و حضور سالانه ۲ میلیون گردشگر ایرانی در ترکیه را مورد بررسی قرار می دهیم
اگر بعضی از بانیان کشور تدبیر بخرج می دادند بجای سرازیر شدن ارز ایرانیان به کانادا و دبی و بعضی از شهرهای ترکیه ، این ارزها در شمال ایران به کار می آمد .
برای نجات اقتصاد گردشگری و توریست در شمال ایران نیاز به همتی مانند توجه اخیر رییس جمهور به مکران است که سرمایه گذاران تشویق شده اند. در سطح کوچک استاندار مازندران و وزیر میراث فرهنگی می توانند عاملین تغییر رویکرد اقتصاد و فرهنگ توریستی و گردشگری در مازندران و حتی با کمک استاندار گیلان در شمال شوند.
هر چند صالحی امیری وزیر میراث فرهنگی و یونسی رستمی استاندار مازندران تقصیری در امور گذشته ندارند اما می توانند بازیگران و استراتژیست هایی برای آینده باشند.
بعد از جنگ تحمیلی که دوران سازندگی کشور شروع شد از دولت دوم سازندگی و دولت اول اصلاحات واژه گردشگر و توریست کم کم جای خود را در اذهان دولتمردان و نمایندگان پیدا کرد اما چه در آن دولتها چه بدون استثنا در دولتهای بعدی واژه توریست و اقتصاد توریسم در قاب شعار و در گویش پر طمطراق مدیران پشت تریبون ها جا خوش کرد و هرگز به معنای واقعی به میدان عمل نرسید .
گردشگران هم بیشتر واژه مسافر بر ایشان اطلاق شد ، مسافرانی که ره آورد ایشان برای شمال کشور ، ترافیک و تولید زباله و شکستن هنجارها و گسست رسوم بومی، خرید املاک ، گرانی املاک برای فرزندان بومی را به همراه داشت.
سبد ایران از در آمد حاصل از ارز مرتبط با اقتصاد توریست خالی ماند و گوی سبقت را به امارات و ترکیه و گرجستان و مالزی و … باخت ، در حوزه ضعف در جذب توریست خارجی نمی توان فقط دولت ها را مقصر دانست . پروژه ایران هرسی ، تندروی بعضی از داخلی ها ، لایه ابهام و عدم اعتماد میان ایران و آمریکا و اتحادیه اروپا ، استراتژیست تر بودن و آینده نگر تر بودن اماراتی ها و ترک ها در پذیرش توریست ، و چندین دلیل دیگر ایران را بجای مقصد توریست تبدیل به این کرد که فقط سالانه ۲ میلیون ایرانی ارز را در ترکیه خرج کنند.
اگر سیاستگزارن ، خط مشی گذاران ، نمایندگان مجلس ، دولتمردان و حکومت ، برنامه ریزی هوشمندانه و پیاده سازی فعالانه برنامه ها را داشتند وضع اکنون چنین نبود.
هرگز نباید گردشگری را صرفا بدون پیوست فرهنگی و اقتصادی در نظر گرفت زیرا گردشگری بدون توجه به رسوم کهن و هنجار و فرهنگ حاکم بر منطقه و بدون حمایت از صنایع دستی و آثار تاریخی و باستانی و مذهبی ، و فارغ از رونق اقتصادی برای شمال ایران ابتر و ناقص خواهد بود.
زمانیکه اعلام می شود ، ۲۰ میلیون مسافر در عید نوروز وارد مازندران شدند .
پیوستش اگر اعلام کنند چه میزان تراکنش از دستگاههای پوز فروشگاهها و غرفه ها و مغازه ها و …. انجام شد شاید برای مازندران به لحاظ اقتصادی امیدوار تر شویم.
زمانیکه اعلام شود چه تعداد از این مسافرین و گردشگران از بازارچه های صنایع دستی و سوغات بومی و محلی خرید کرده اند و در موزه های مردم شناسی با فرهنگ و رسوم آشنا شدند آنگاه باید خوشحال باشیم.
هدف جذب توریست خارجی و تشویق گردشگران ایرانی جهت رونق اقتصادی در شمال ایران با تاکید بر رعایت هنجارها است
سال ۱۳۹۵ مدیرکل گردشگری مازندران خبر از ۲۰۰ هزار ویلا متعلق به افراد غیر بومی در مازندران داد، اسفند ۱۴۰۱ معاون سیاسی و امنیتی استاندار مازندران از ۱/۵۰۰/۰۰۰ ویلای متعلق به غیربومی پرده برداری کرد و در دی ۱۴۰۳ مدیرعامل آبفا از امتیاز آب ۲۰۱/۰۰۰ مشترک صاحب ویلای غیر بومی و مدیرعامل شرکت گاز از ۸۲/۰۰۰ ویلای دارای گاز با مالکیت غیر بومی ها سخن گفتند . این در حالیست که بخشی از روستاهای مازندران فاقد گاز هستند و بسیاری از روستاها در امور آب بصورت هیئت امنایی هستند و شرکت آبفا در آن روستاها مسئولیتی ندارد تا آماری داشته باشد . اتفاقا تجربه ثابت کرد در چنین روستاهایی بخاطر نظارت کمتر مدیران منابع طبیعی و بنیاد مسکن ، تعداد ویلاها بیشتر است
لازم است سیاستگزاران ایران از خود بپرسند چرا ترکیه سالانه بیش از ۲ میلیون نفر گردشگر از ایران را پذیرا هست و ارز هنگفتی به کشور همسایه منتقل می شود ولی ایران با تاریخ کهن و جاذبه های تاریخی،باستانی، اقلیمی طبیعی ، و …هرگز نتوانست در تراز کشورهای گردشگر پذیر قرار گیرد.
سیاستگزاران مازندران از مشاورین بپرسند چرا با وجود آمار پیش گفته از تعداد ویلاهای غیر بومی ها اما شکوه و دستاورد چشمگیری در اقتصاد گردشگری نداشتیم.
چرا بجای صدور رسوم بومی و محلی و سوغات محلی و … ، مغلوب فرهنگ وارداتی شده ایم
استانهای شمالی بواسطه فراوانی تقریبی آب، دریا، جنگل هیرکانی، جاذبه های تاریخی و طبیعی ، مقصد مسافرین می باشد اما براستی چند درصد از این مسافرین گردشگرانی هستند که می توانند اقتصاد منطقه را متحول کنند چون هر مسافری الزاما گردشگری نیست که با خود رونق اقتصادی را به ارمغان بیاورد هر چند بی تاثیر هم نیستند .
استانهای گیلان مازندران به خاطر منابع تقریبی آب و شرایط اقلیم مقصد خریداری املاک توسط بعضی از اعراب و هموطنان استانهای کم آب و پایتخت نشینان در حالیکه بعضی از مرفهین شمالی در ترکیه به دنبال ملک و خانه هستند
ترکیه سومین مقصد محبوب ایرانیان برای مهاجرت پس از آمریکا و کانادا و دومین لوکیشن جذاب برای سرمایه گذاری ملکی پس از دبی است. اغلب ایرانیانی که سرمایه مناسبی دارند و میخواهند آن را به اموال غیرمنقول تبدیل کنند، بازار ملک و مسکن ترکیه را انتخاب میکنند. در این مطلب میخواهیم نگاهی داشته باشیم به آمار خرید ملک در ترکیه توسط ایرانیان و ببینیم که دلیل علاقهمندی سرمایه گذاران داخلی به خرید ملک در این کشور چیست؟
بیش از 80 هزار ایرانی دارای اجازه اقامت در ترکیه زندگی میکنند
شهروندان ایران با بیش از 80 هزار مورد در رتبه چهارم اتباع خارجی دارای بیشترین شمار اجازه اقامت در ترکیه قرار دارند.
خبرگزاری آنکارا/خبرگزاری آنادولو اعلام کرد :
شهروندان ایران با 81 هزار و 79 اجازه اقامت در رتبه چهارم اتباع خارجی دارای بیشترین تعداد اجازه اقامت رسمی در ترکیه قرار دارند.
براساس داده های اداره مهاجرت ترکیه تا 23 می سال گذشته در مجموع یک میلیون و 125 هزار و 61 شهروند خارجی با دریافت اجازه اقامت در ترکیه زندگی میکنند. از این میان 595 هزار و 936 کارت اقامت اعطا شده برای شهروندان خارجی به صورت کوتاه مدت بوده و 174 هزار و 242 تبعه خارجی نیز با کارت اقامت دانشجویی و آموزشی در ترکیه به سر میبرند.
اقامت خانوادگی با 127 هزار و 203 مورد رتبه سوم کارتهای اقامت رسمی اعطا شده از سوی اداره مهاجرت برای شهروندان خارجی به خود اختصاص داده و 227 هزار و 680 تبعه خارجی نیز با انواع دیگر اجازه اقامت در ترکیه زندگی میکنند.
شهروندان ترکمنستان با 112 هزار و 251 فقره بیشترین شمار اتباع خارجی دارای کارت اقامت رسمی در کشور را به خود اختصاص داده اند.
همچنین شهروندان روسیه با 96 هزار و 423 مورد، عراقیها با 86 هزار و 9 مورد و ایرانیها نیز با 81 هزار و 79 مورد در رتبههای بعدی شهروندان خارجی دارای بیشترین تعداد اجازه اقامت در ترکیه هستند.
شهروندان سوریه، آذربایجان، ازبکستان، قزاقستان، افغانستان و اوکراین نیز در رده های بعدی این آمار قرار دارند.
از سوی دیگر استان استانبول با 550 هزار و 959 مورد میزبان بیشترین شمار شهروندان خارجی دارای اجازه اقامت رسمی در ترکیه است. آنتالیا، آنکارا، بورسا، مرسین و ازمیر نیز رتبههای بعدی استانهای مورد علاقه اتباع خارجی دارای اقامت رسمی در ترکیه را به خود اختصاص داده اند.
این آمار تنها شامل آن دسته از اتباع خارجی است که با کسب انواع کارت اقامت رسمی در ترکیه زندگی میکنند.
ایران می توانست بجای حضور ۶ میلیون تا ۱۲ میلیون از افغان ها ، پذیرای ۱۲ میلیون توریست برای کمک به اقتصاد ایران باشد و با برنامه ریزی درست بدون کوچکترین هزینه ای ، فرهنگ ایران را به قلب اروپا و قاره آمریکا و … صادر کند.
در خصوص اینکه چرا سرمایه گذاران بزرگ حاضر به سرمایه گذاری در مناطقی از مازندران نیستند.بخشی از انجمن های صنایع دستی ما در مازندران یا حمایت نشدند یا خودشان فعال ظاهر نشدند ، چرا برند سازی در حد مطلوب نیست ، آموزشهای شیوه مواجه با گردشگر و توریست ضعیف است ، تسلطی بر زبان انگلیسی وجود ندارد ، چه شهرداری ها و بخشداری ها و دهیاری از احداث بازارچه های صنایع دستی غفلت کردند چرا به کاووش و مرمت آثار تاریخی و باستانی اعتنایی نشد . چرا سوادکوه کهن حتی یک موزه مردم شناسی ندارد چرا شاهکار راه آهن جهان در سوادکوه یک موزه راه آهن ندارد چرا طول مسیر کندوان و هراز و سوادکوه و کیاسر نتوانستند بهره چندانی از مسافران در حال تردد بگیرند چرا … خود نیاز به تحلیلی جداگانه دارد.
نگارنده (عبدالله شهمیر) معتقد است اگر دکتر مهدی یونسی رستمی استاندار مازندران و دکتر صالحی امیری وزیر میراث فرهنگی ، سنگ بنای تغییر نگرش را با پشتوانه مطالعاتی و عزم از جنس اقدام و عمل را در تغییر نگرش جهت جذب توریست و بهره مندی از اقتصاد گردشگر قرار دهند شاید بتوان مازندران را در آغاز راه پیش مقدمات زمینه سازی رقابت با ترکیه و امارات تصور کرد .
عبدالله (علی) شهمیر شورمستی
۱۳ بهمن ۱۴۰۳